Na het ontbijt en veel afscheid zaten we weer met zijn vieren in de auto onderweg naar Nederland; de cryptogrammen kwamen weer tevoorschijn. De route terug gaat niet zoals op de heenreis via Berlijn, maar via Dresden, dat scheelt in ieder geval een heel eind hobbelweg.

De autobahnen waren een drama; bij Dresden was er een ongeluk gebeurd dat ons zo’n anderhalf uur gekost heeft. Vervolgens vele files, waarschijnlijk terugkerend vakantieverkeer van het hemelvaartweekeinde. En als uitsmijter nog zo’n twee en een half uur verloren bij wegwerkzaamheden. De cryptogrammen vlogen erdoor, met zijn vieren ging het bij tijd en wijle heel snel.
Helaas moesten we ons erg lang vervelen – uiteindelijk waren we pas half vier ’s nachts in Utrecht…

Ondanks de wat vervelende afsluiting heb ik een heerlijk lang weekeind gehad met het koor Panchanter!

Deze avond is het laatste concert, overdag is er geen programma. Vincent is eerst met Ita kadootjes wezen kopen voor de vertrekkende bestuursleden, daarna zijn we gedrieen naar een afrikaans koffiehuis gegaan voor een lekker bakje koffie (iets wat de polen niet voor elkaar krijgen).
We waren niet de enigen, gaandeweg kwamen meer koorleden binnen.
Na de koffie hebben we de 303 traptreden getrotseerd van de toren van de Elisabeth kerk, daar waar ook vanavond het concert is. Eenmaal op de toren aangekomen hadden we een schitterend uitzicht over de stad.

Tijd voor avontuur: opstappen op tramlijn 24 en kijken waar we uit komen. Eindpunt bleek een enorme begraafplaats te zijn – zo groot dat er twee tramhaltes waren. De graven zagen er allemaal zeer verzorgd uit, en waren voorzien van vele bloemetjes. Het was er erg druk op de begraafplaats; er stapten veel mensen met grafkransjes uit de tram.
De terugweg hebben we gedaan met lijn 14 die een grote slinger door de stad maakte en ons weer redelijk dicht in het centrum afzette. Na een soepje bij een mexicaans restaurant zijn we nog even naar de sauna geweest, en vervolgens door naar de Elisabeth kerk voor het afsluitende concert.

Om zeven uur was er nog een korte repetitie; ik zat al in de kerk en kon dus meeluisteren hoe dat ging. De dirigent Wim instrueerde het koor dat ze goed moesten articuleren (dictie schijnt de vakterm te zijn); het was nog een beetje rommelig aan het begin van de repetitie en ik vroeg me af of de boodschap wel over kwam. Maar jawel – tijdens het concert stond iedereen heel erg te articuleren.
Om acht uur zat de kerk redelijk vol en kon het laatste concert beginnen. Ik vond dit de mooiste van de drie, dat kwam mede door de prachtige akoestiek in de kerk.

Na het zingen was er de afsluitende bonte avond, een gezellige feestavond waarbij een aantal leden van het koor hun andere talenten toonde. Alweer een gezellige avond.

Rond half een werd het tijd terug te gaan naar het hotel, hopelijk op tijd voor een afsluitend glaasje vodka. Vincent en ik besloten vooruit te lopen en alvast wat te bestellen. Maar helaas, toen we vijf voor een binnen kwamen was de bar al dicht. Na flink zeuren was hij dan uiteindelijk bereid nog 20 glaasjes in te schenken; het koor was ons dankbaar.

Het was weer vroeg repetitietijd voor de koorleden, ik ben lekker blijven liggen tot 12 uur ’s middags, en kon dus tegen enen gelijk aanschuiven bij de gezamelijke warme lunch in een restaurantje vlakbij het centrale plein van Wroclaw.
Vervolgens zijn we met zijn allen naar de sociale werkplaats en het gehandicaptencentrum Celestyn geweest en hebben we gezien waar in de werkplaats bloemstukken en aardewerk gemaakt worden, en waar gehandicapte kinderen worden opgevangen.
Wat deze opvang betreft loopt Polen ver achter bij wat wij in het westen hebben, voor Guido is het een uitdaging om de opvang in Polen binnen het budget wat hij heeft op een hoger peil te brengen. Daarnaast probeert hij de ouders anders met hun kinderen om te laten gaan – minder fysiotherapie maar meer zelf hun kind in beweging brengen met oefeningen thuis.
Een zware missie.

We konden niet al te lang blijven want het volgende concert in de Nicolaaskerk stond eraan te komen. Om half acht begon Panchanter aan hun optreden, onderbroken door een kort optreden van het Wroclaw’s studentenkoor.
De kerk zat tegen de verwachting in helemaal vol – een heerlijk gevoel voor de koorleden. Een groot applaus viel hun wederom ten deel, vooral voor het nummer Blackbird van The Beatles.

Het studentenkoor had Panchanter uitgenodigd voor een maaltijd na het optreden, dus gingen we na het optreden per bus naar het studentencomplex. Het bier smaakte prima, het eten was lekker, er werd spontaan gezongen, en het was vooral gezellig.

Een aantal leden van het koor wandelde terug naar het hotel, het grootste deel ging met de bus, en een paar, waaronder wij, met de taxi. In het hotel hebben we uiteraard weer van de kruidige vodka Zoladkowa genoten; de busgangers en wandelaars kwamen net na enen het hotel binnen, maar de barman was niet te vermurwen: 1 uur gaat de bar dicht, niet 2 minuten over 1. Helaas.